Denk niet aan de olifant! Over framing in de politiek
Door mijn vorige post over de door de ChristenUnie geïntroduceerde term voor allochtonen (biculturele burgers), dacht ik aan framing. Framing is een communicatietechniek waarbij woorden zo worden gekozen dat het (onbewust) een bepaald beeld of associatie oproept bij de ontvanger. Deze techniek wordt vaak ingezet door reclamemakers en politici. Allochtoon heeft een negatieve lading gekregen en de term bicultureel zou juist een verzachtende werking hebben volgens fractielid Cynthia Ortega-Martijn.
Misschien dacht Ortega-Martijn aan haar kindertijd. Veel kinderen hebben een hekel aan spruitjes. Hoeveel moeders zeggen dan niet: “Denk aan de kindjes in Afrika; die hebben helemaal niks te eten!” Tsja, dan toch maar de spruitjes opeten…
Dit is toch wel het duidelijkste voorbeeld van framing. Door de spruitjes in een ander frame (kader) te plaatsen, worden de spruitjes toch wel aantrekkelijker.
George Lakoff , vooraanstaand Amerikaanse cognitief linguïst aan de Universiteit van Californië, heeft de term framing geïntroduceerd. Hij heeft diverse artikelen en boeken geschreven over dit onderwerp waaronder “Don’t think of an elephant!” De titel zegt alles: Als je iemand maar genoeg op het hart drukt niet te denken aan een olifant, waar zal die persoon dan aan gaan denken?
Het woord ‘olifant’ activeert een frame: groot, log, grote oren, slurf, circus, etc. Door dit frame uit te sluiten, roep je het juist op. Jan Peter Balkenende heeft dit aan den lijve ondervonden toen hij sprak over VOC-mentaliteit. Hij probeerde het frame van het internationale karakter van Nederland op te roepen. Helaas activeerde bij de meeste mensen het frame van onderdrukking …
Termen als koppenvoddentax, aanrechtsubsidie en bejaardenbelasting zijn ook mooie voorbeelden van framing. Door de keuze van woorden roep je bepaalde associaties op. De manier van spreken is dus van groot belang als je een bepaalde boodschap wil overbrengen. Nu zien welke politici framing het beste kunnen inzetten bij de komende verkiezingen!
LinkedIn
Twitter
Hyves.nl
YouTube
Beste Jessica,
Mooi verwoord. In je vorige post gaf je al aan dat dit de EENHEID in Nederland zo bevorderen. Het zal de kloof tussen twee kampen niet dichten door het andere te benoemen.
Misschien probeert de CU door “framing” een mentaliteitsverandering te initiëren, maar het is de vraag of dit wel de juiste methode is om dit te doen.
De politici van Nederland zullen ze het ooit leren?
Dat is inderdaad de bedoeling van de CU. Ik betwijfel of dit de juiste methode is. Door weer een andere benaming te introduceren, roep je juist ook de oude associaties op…
Ipv een nieuwe benaming te geven, zullen politici een heel andere benadering moeten gaan zoeken mbt tot problematiek met allochtonen (of biculturele burgers). Door deze aanpak roep je juist op dat je de problemen ontkent of bagatelliseert. Je zou eigenlijk een nieuw frame moeten bedenken! Als je bij voorbaat al gaat verdelen, stap je namelijk precies in het frame van Wilders en zijn vrienden. Door bijvoorbeeld te verwijzen naar een frame dat we naar een Nederland moeten waarin we samen naar oplossingen zoeken, niet naar elkaar wijzen, bereik je veel meer. Dat moet Nederlanders toch aanspreken? En de vraag is welke politici dit kunnen: Verbindingen zoeken en vermijden van tegenstellingen.